KKTC’de fiber optik altyapı yeni döneme giriyor
KTMMOB Bilgisayar Mühendisleri Odası, 18 Eylül 2026'da yürürlüğe giren fiber optik ek protokolünü olumlu karşılarken uygulama ve denetim süreçlerinin şeffaf olması gerektiğini vurguladı. Ayrıca teknik paydaşların katılımıyla bir izleme platformu kurulmasını önerdi.
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nde dijital altyapının temel bileşenlerinden biri olan fiber optik altyapı için 18 Eylül 2026 tarihinde yürürlüğe giren fiber optik ek protokolü, KTMMOB Bilgisayar Mühendisleri Odası tarafından değerlendirildi.
Oda, altyapı için şeffaf, rekabetçi, güvenli ve denetlenebilir bir uygulama sürecinin önemine dikkat çekti. 19 Ağustos 2026’da Ankara’da imzalanan protokolün Cumhuriyet Meclisi onayı sonrası Resmî Gazete'de yayımlandığını hatırlatan oda, protokol hükümlerinin nasıl uygulanacağı ve denetleneceğinin tartışılması gerektiğini belirtti.
Bilgisayar Mühendisleri Odası, protokolde Telekomünikasyon Dairesinin altyapısını geliştirme hakkı, mevcut kamu altyapısının kullanımı, yatırım sonrası altyapının devri, BTHK'nın düzenleyici rolü ve KKTC sınırlarındaki FTTH sistemleriyle ilgili açıklıklar getirilmesini olumlu buldu. Ancak, uygulamadaki etkinlik ve denetlenebilirlikten emin olunması gerektiği vurgulandı.
Odanın takip edilmesini önerdiği konular arasında, adil rekabet ortamı ve açık toptan erişim koşulları oluşturulması, tarifelerin şeffaflığı ve denetimi, hizmet kalitesinin ölçülmesi, altyapının fiziksel ve mantıksal yedekli olması, afet durumlarına hazırlık planları geliştirilmesi, uluslararası bağlantılarda alternatif güzergahlar sağlanması ve siber güvenliğin korunması yer aldı.
BTHK'nın bağımsız ve etkin düzenleyicilik rolünün güçlendirilmesi, Telekomünikasyon Dairesi'nin teknik kapasitesinin korunması ve yerel mühendislerin projede aktif yer almasının önemine de işaret edildi. Oda, gerçek teknoloji transferinin sadece altyapının kurulması değil, sistemlerin tasarımı, işletilmesi ve güvenliğinin sağlanması bilgisiyle birlikte ülke içinde oluşturulması gerektiğini dile getirdi.
Bu doğrultuda "FİBER OPTİK ALTYAPI TEKNİK İZLEME VE İSTİŞARE PLATFORMU" kurulması önerildi. Platform, Bayındırlık ve Ulaştırma Bakanlığı koordinasyonunda BTHK, Telekomünikasyon Dairesi, Bilgisayar Mühendisleri Odası, Elektrik Mühendisleri Odası, İnternet Servis Sağlayıcıları Birliği, TEL-SEN, üniversiteler ve diğer teknik paydaşların katılımıyla çalışacak. Platformun amacı; uygulamanın teknik sonuçlarını değerlendirmek, erken aşamada sorun tespiti yapmak ve ilgili alanlarda görüş bildirmek olacaktır.
Özellikle "Açık ve eşit erişim, rekabet, hizmet kalitesi ve performans göstergeleri, siber güvenlik ve veri egemenliği, altyapı yedekliliği ve afet dayanıklılığı, yerel mühendislik kapasitesi ve teknoloji transferi" gibi başlıkların düzenli olarak incelenmesi hedefleniyor.
Bilgisayar Mühendisleri Odası, fiber optik altyapının sadece hızlı internet sağlamayacağını; e-Devlet, sağlık, eğitim, finans, haberleşme, siber güvenlik, yapay zekâ uygulamaları ve dijital ekonomi gibi birçok alanda kritik rol oynayacağını belirterek süreci teknik göstergelerle takibe devam edeceklerini bildirdi.