Kıbrıs müzakerelerinde fırsat penceresi kapanıyor uyarısı

Birleşmiş Milletler Kıbrıs sorunu özel temsilcisi Maria Angela Holguin, geçen hafta New York'ta gerçekleşen yüksek düzeyli BM toplantısının ardından Kıbrıs sorununda ilerleme sağlanması için açılan pencerenin kapanmakta olduğunu söyledi. Holguin, "Geçen yıl ve bu yılın başlarında sahip olduğumuz elverişli fırsat penceresinin yavaş yavaş kapanmakta olduğu açıktır," dedi.

Holguin, Ortadoğu ve Doğu Akdeniz’de yükselen gerilimlerin Kıbrıs'ta olumsuz sonuçlara yol açabileceği uyarısında bulunarak, "diyaloğun yeniden canlanmasına olanak tanıyan diplomatik alan sonsuza kadar açık kalmayabilir" ifadelerini kullandı.

Kendisinin Rum lider Nikos Hristodulidis ve Cumhurbaşkanı Tufan Erhürman ile yaptığı görüşmelerle ilgili de açıklamalarda bulunan Holguin, geçen hafta planlandığı söylenen üçlü toplantının önceden programlanmadığını belirtip, Erhürman'ın "böyle bir toplantıyı anlamlı kılacak yeni bir öneri var mı?" sorusunu yönelttiğini aktardı.

Holguin, bu soruya verdiği cevapta Hristodulidis'in daha önce Kıbrıs'ta yapılan ikili toplantıda sunduğu önerileri tekrarladığını belirtti ve Erhürman'ın, "gerekli ilerleme koşulları sağlanmadıkça toplantı olumlu bir sonuç vermeyecektir" gerekçesiyle toplantıyı reddettiğini söyledi.

Rum Yönetimi'nin BM misyonundan gelen ve Kıbrıslı Türklerle görüşen yabancı diplomatlar hakkında gönderilen uyarı mektubuyla ilgili olarak, Holguin bu tür girişimlerin müzakerelerin yeniden başlaması için olumlu bir zemin yaratmayı engellediğini kaydetti. "Bu durumlar zaten karmaşık olan bir meseleyi daha da karmaşık hale getirir. Müzakereler kendiliğinden ortaya çıkmaz, düşmanca bir ortamdan da kaynaklanmaz. Süreç, karşı tarafı ve varlığını anlamayı ve kabul etmeyi gerektirir," dedi.

Holguin, özellikle son bir ay içinde müzakerecilerle bu konuyu defalarca görüştüğünü söyledi.

Güven artırıcı önlemlerden biri olarak, doğal afetler konusunda ortak hareket edecek iki toplumlu teknik bir komitenin kurulmasının hemen uygulanabileceğine dikkat çekti. Komitenin oluşturulması konusunda esasen anlaşma olsa da, adada meydana gelebilecek afetlere nasıl birlikte müdahale edileceği konusunda henüz bir uzlaşı sağlanamadığını belirtti.

Ayrıca, düzensiz göç, mayın temizliği ve spor alanlarında da önlemler alınabileceğini ancak bunun siyasi irade gerektirdiğini ifade etti.

Holguin, Doğu Lefkoşa'nın Haspolat bölgesinde planlanan yeni geçiş noktasının iki toplum arasında ticarete "significantly contribute to trade" edeceğini ancak ilerleme için siyasi iradenin henüz görülmediğini söyledi.

Ekim ayında gerçekleştirmeyi planladığı Kıbrıs ziyaretiyle ilgili olarak, daha yapıcı ve somut gündemle geniş kapsamlı bir toplantının koşullarını yaratmaya devam edeceğini belirtti. Taraflardan, "doğrudan engel yaratmayan, kapıları açan" müzakere yöntemleri önermelerini isteyeceğini açıkladı.

Birleşmiş Milletlerin süreci kolaylaştırmayı hedeflediğini, taraflara ne yapmaları gerektiğini dikte etmeyeceğini vurguladı. Müzakerelerin uzlaşma arayışı, karşılıklı fayda ve taviz verme isteği üzerinde yürütülmesi gerektiğini ancak şu an Kıbrıs'ta bu koşulların bulunmadığını ifade etti.

Kıbrıs sorunu üzerine şimdiye kadar ulaşılan yakınlaşmaların yer aldığı belge hakkında ise, "paylaşılması müzakereler yeniden başlamadan önce erken yeni tartışmalara yol açabileceğinden" dolayı bekletileceğini söyledi. "Kıbrıs'ta yeni anlaşmazlıkların önlenmesi zordur" olduğunu ve her zaman uyuşmazlıkların devam ettirilmek için bir neden bulunduğunu ekledi.

Son olarak mevcut müzakere yöntemlerinin geçerliliğini de sorgulayan Holguin, "Eğer her şey hep bu şekilde yapıldıysa, belki de bugüne kadar çok ilerleme kaydedemememizin sebebi budur" dedi.

Kaynak: Cyprus Mail